Twierdza Osowiec

Twierdza Osowiec (zwana polskim Verdun) na bagnach w pobliżu Dworu Dobarz

W zwężeniu doliny Biebrzy, na bagnach znajduje się wielka Twierdza Osowiec, składająca się z czterech fortów: fort 1 (Centralny), fort 2 (Zarzeczny), fort 3 (Szwedzki) oraz fort 4 (Nowy). Nazwy te mają także swoje znaczenie i tak np. Fort Zarzeczny został tak ochrzczony z racji jego położenia za rzeką, a Fort Szwedzki został postawiony na miejscu, gdzie to Szwedom udało się bokiem pod osłoną nocy ominąć niezauważalnie Twierdzę Osowiec.

Jej budowa, przeprowadzona z iście rosyjskim rozmachem, trwała od 1882 do 1915 roku i była ogromną inwestycją. Twierdza okazała się warta włożonych w nią pieniędzy. W czasie I wojny światowej wszelkie próby zdobycia jej przez Niemców skończyły się kompletnym fiaskiem, nawet ta z użyciem gazów bojowych.
Obecnie w Osowcu, oprócz jednostki wojskowej, mieści się muzeum, a część długich, podziemnych korytarzy pierwszego fortu udostępniona jest dla turystów. Tych przyciąga i sława niezdobytej fortyfikacji, i związane z nią legendy.

Dlaczego twierdzę zlokalizowano właśnie w Osowcu? Otóż po wybudowaniu w 1873 roku linii kolejowej mającej na celu połączenie Królewca z Odessą wzrosło znaczenie strategiczne Osowca. Rosja musiała zabezpieczyć północną część Królestwa Polskiego, narażoną na uderzenie od strony Prus Wschodnich. Odcinek pomiędzy Niemnem i Narwią w dużej mierze chroniony był przez naturalną zaporę terenu, jaką są Bagna Biebrzańskie i jedynie w okolicach Osowca przeszkoda ta była łatwą do pokonania. To zdecydowało o budowie twierdzy którą wzniesiono z iście rosyjskim rozmachem.

Obecnie spośród czterech fortów tylko dwa są w stanie używalności - Fort Centralny i Fort Szwedzki. Pozostałe forty zostały zniszczone podczas działań wojennych i wejście na ich teren jest bardzo niebezpieczne.



Gościom Dworu Dobarz zapewniamy uzgodnienie wszelkich formalności rezerwacj wycieczki oraz transport (odpłatnie) - min. 8 osób.